Görme engellinin oyunu refakatçı kullanacak

 

Görme engelliler, 7 Haziran'da refakatçi ile oy kullanacak

25.05.2015
Yazı Boyutu:  
 
Görme engelliler, bu seçimde de seçim mahremiyeti ve güvenliği olmaksızın refakatçi ile oy kullanmak zorunda kalacak.
 
 
Sivil toplum örgütleri, hükümetin isteseydi sorunun çözümü için günümüz teknolojilerinden de yararlanarak bir çözüm bulabileceğini ancak yeterli iradeyi göstermediği görüşünde.
 
7 Haziran seçimlerinde yaklaşık 400 bin görme engellinin oy kullanacağı tahmin ediliyor.
 
2014 yılında yapılan yasal düzenlemeyle görme engelliler, felçliler, elleri eksik olanlar veya bu gibi bedeni engelleri açıkça belli olanlar, oylarını akrabaları ya da herhangi bir seçmenin yardımı ile kullanacak. Eskiden bu sandık kurulu başkanının yardımıyla yapılıyordu.
 
Eski sisteme göre bir adım ileri olsa da refakatçi ile oy kullanma da hem seçim mahremiyetini, hem de "en güvendiğin kişi" de olsa seçim güvenliğini ihlal ediyor.
 
Görme engelliler çeşitli ülkelerde bilgisayar sistemiyle, şablon sistemiyle ya da teknolojik gelişmelere bağlı olarak çeşitli cihazlar ile oy kullanılabiliyor.
 
GELECEK SEÇİM İÇİN ŞİMDİDEN ÇALIŞMALILAR
 
Altı Nokta Körler Derneği Başkanı Suha Sağlam, yüksek seçim kurulunun görme engellilerin oyunu özgürce kullanması için çözüm arayışında olduğunu ancak bu seçime yetişmediğini gelecek seçimde çözüme ulaşmak isteniyorsa şimdiden planlama yapmaları ve kaynak ayırmaları gerektiğini söylüyor. Sağlam, en iyi çözüm bulunana kadar alternatifli çoklu sistemler geliştirilebileceğini de ekliyor.
 
YETERLİ İRADE GÖSTERİLEMEDİ
 
Sesli Betimleme Derneği'nden Engin Yılmaz, görme engellilerin seçim mahremiyetini koruyacak güvenli oy kullanımı için dünyada çeşitli çözümler bulunduğunu bunun için irade ve emek gerektiğini belirtiyor. Yılmaz, bugüne kadar YSK ile birçok toplantı yapıldığını ancak çözüm konusunda yeterli iradenin gösterilmediğine dikkat çekiyor.
 
BAT STROKE YÖNTEMİ
 
Brail Teknik'ten Uğur Demirci, "bat stroke" isimli sesli olarak oy kullanmayı sağlayan bir cihaz geliştirdiklerini aktardı. Genel Müdürü Uğur Demirci, çalışma sistemi olarak örneği olmayan bir makine olduğuna dikkat çekerek, ilk defa Türkiye'de üretildiğini söyledi. Demirci, "Hangi oy pusulası olursa olsun oylayacağı noktaları otomatik olarak bulup, anlık okuma teknolojisiyle yüzde 0 hatayla oy kullanılabilmesini sağlıyor. Bu sadece görme engelliler için değil, az görenler, mühür basamayacak derecede ağır fiziksel engeli olanlar, okuma-yazma bilmeyenler için üretilmiş bir cihaz. Tamamen yerli üretimdir ve şuanda dünyada örneği yok" dedi.
 
"GÖRMEYENLER, 'OY KULLANMAYACAĞIM, ARTIK BIKTIM' DİYOR"
 
Bu anlamda görme engellilerden gelen şikayetleri aktaran Demirci, "Ülkemizde görme engelliler yanlarındaki refakatçi eşliğinde oy kullanıyorlar. Bu yönde görmeyenlerden aldığımız şikayetler var. Bazı oy sandıklarında engelinin akrabasını almayıp oradaki bir sandık görevlisini yanlarına veriyorlar. Şahıs kendi akrabasını istiyor ve "hayır" deniliyor. Bu durumda da bayağı bir münakaşa oluyor. Bundan görmeyenler çok rahatsız. Bazı görmeyenler var ki, "Eğer bu cihazla tek başıma oy kullanabilirsem kullanacağım, yoksa oy kullanmayacağım. Ben artık bıktım" diyor. Dolayısıyla görmeyenlerin en büyük isteği yalnız başına oy kullanmaktır. Bu anlamda Anayasa'nın "Oy gizlidir ve bütün vatandaşlar yalnız başına oy kullanır" ifadesinde olduğu gibi onlar da bu şekilde oy kullanmak istiyor. İnşallah bu cihaz, görmeyenlere bu imkanı sağlayacak" diye konuştu.
 
"Ürünün geliştirilme aşamasında başlangıçtan bu noktaya kadar Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı'nın katkıları olduğunu anlatan Demirci, cihazı Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı'nın talepleri doğrultusunda tamamladıklarını ancak bu seçime yetişmediğini belirtti. Bir sonraki seçimlerde kullanılıp kullanılmayacağı ise bilinmiyor. 
(Nilay Vardar/ BİANET)
 
 
 
 
 

Üye Ol



Üye Girişi