Kadın Olmak

10.04.2009 0

Tüm kuralların erkekler tarafından koyulduğu dünyamızda kadın olmak zor gerçekten. Kadınlar iş dünyasında ve sosyal yaşamda başarılı olmak için erkeklerin kurallarına göre oynamak durumunda kalıyorlar çoğu zaman. Başarı, güç, prestij, saygınlık gibi değerler erkek egemen zihniyetin tanımladığı biçimde algılanıyor. Kadın güç sahibi olmak için erkeksi seçimlere yönelmek ya da erkek özelliklerine sahip olmak zorunda hissediyor kendisini. Erkek egemen bilinçdışının dayatmalarından kurtulmak isteyen kadın, kendi kimliğinden yani kadınlığından vazgeçerek erkek düzeninin içinde buluyor kendisini.

“Bir kadını erkekle eşit kılan şey nedir?” diye sormak lazım bu noktada. “Erkek gibi davranmak mı ya da erkek gibi rekabet etmek, erkek gibi yaşamak mı?” Kadın, bireysel kimliğini erkeksi değerler üzerine inşa ederek mi erkek dünyasında kendisine yer bulacak, hak ya da eşitlik arayacak. Peki o zaman ortaya çıkan bu kimliğin erkekle eşitliğinden nasıl söz edeceğiz? Çünkü karşımızda kadın olarak erkekle eşitlik arayan bir birey değil, kadınlığı bir kenara bırakmış, adeta kadın benliği içinde erkek gibi hisseden ve yaşayan, kimlik ararken kimliksizleşmiş kadınlar duruyor. Etrafınızdaki ‘güç’lü kadınlara bir bakın, neleri feda ettiklerini görmek hiç de zor değil herhalde…

Kadınların iş yaşamında, sosyal ortamlarda kadın kimliğine sahip çıkma, bireysel özerk kimlik inşa etme ve özgüven içinde yaşamlarını sürdürmelerine yardımcı olabilmek için gönderilen soruları psikolojik çözümlemeler yaparak yanıtlayacağız. Bu sorulardan bazılarına yer vereceğiz.

SORU: Kadın olduğum için iş yerinde ayrımcılığa maruz kalıyorum. Ben 37 yaşında büyük bir firmanın yönetici kadrosunda çalışan bir kadınım. Benimle eş düzeyde çalışan bir erkek yönetici tarafından negatif ayrımcılığa maruz bırakılıyorum. Diğer yöneticiler de erkek olduğundan sanki aralarında gizli bir iş birliği var ve ben ekibin dışında bırakılıyorum. Bazı önemli konulardan haberdar edilmiyorum, önemli iş toplantılarında fikirlerim yeterince değerlendirilmiyor. Bu ve benzeri problemler yaşıyorum, nasıl bir tavır almam uygun olur?

YANIT: Erkekler iş dünyasında kendi alanları olarak gördükleri için kadınların varlığını ve başarılarını kabullenmekte güçlük yaşıyorlar. Kendi egemenlik alanları kadınlar tarafından istila edilmiş gibi bir tehdit algılıyorlar. Bu duygular elbette ki bilinç düzeyinde değil, bilinç dışında yaşanıyor. Aklı başında hiçbir insan kişinin cinsiyetini, yaptığı işlerin başarılarının önüne koyarak değerlendirmez. Ancak bilinç düzeyinde kadınların her alanda erkeklerle eşitliğine inanan bireylerin bile bilinç altında hala erkeklerin önder, lider, hakim, pozisyonda kadınların da onların denetiminde olması gerektiği yönde bir düşünce maalesef var olmaya devam ediyor. Siz çalıştığınız kurumda yönetici konumunda olduğunuz için, bu durum bazı erkeler için tehdit edici algılanıyor olabilir. Onların gücüne ve iktidarına göz dikmiş bir kadın olarak sizi değerlendiriyor olabilirler. Bu yanlış bilinç dışı insanların yok edilmesi öncelikle kadınların görevi kadınlar iş dünyasında, sosyal yaşam da, siyasi arenada yeterince rol olarak bu yanlış önyargıları yıkmak zorundalar. Sizin yaşadığınız problem için izlenmesi gereken en uygun yol, size karşı negatif ayrımcılık yaptığını hissettiğiniz erkek iş arkadaşınızla bu yöndeki duygularınızı paylaşmanız olacaktır. Muhtemelen o kişi kendi tavırlarının bu davranışların sizi nasıl etkilediğinin farkında değildir. Eğer konuşmanıza rağmen ya da durumun farkında olduğu halde kasıtlı olarak size ayrımcılık uyguluyorsa çalıştığınız kurumdaki diğer yöneticilerin duruma dikkatlerini çekmeyi sağlayabilirsiniz.

SORU: 11 yıldır çalıştığım kuruma yeni bir yönetici geldi. İşe başladığı ilk günden bu yana bakışları, hal ve hareketleri rahatsız edici. Ben 4 yıl önce boşandım ve yalnız yaşıyorum. Bu kişi benim boşanmış olduğumu öğrendi ve bana karşı uygunsuz bir yakınlık gösteriyor. Benimle yalnız vakit geçirmek istediğini ima ediyor, yaptığım işten çok dış görünüşümle ilgileniyor. Giyimimden, saçımdan hoşlandığını söylüyor vb. Bu durum beni rahatsız ediyor, nasıl davranmalıyım?

YANIT: Maalesef bu çağda bile hala kadının cinsel kimliğini, mesleki profesyonel kimliğinin önüne koyan zihniyet hala devam ediyor. Bu sorunu aşmak kadınların iş ortamında doğru biçimde kendilerini ortaya koymaları ile yani cinsiyet rolü ile değil çalışan rolü ile varolabilmeleri ile mümkün. Elbette ki kadınların profesyonel yaşamda son derece başarılı işler yaptıkları ve çok büyük girişimleri gerçekleştirdikleri halde hala kadını cinsel kimliği ile ilgili algılayan erkekler var. Sizi davranışları ile rahatsız eden kişiye, yaptığınız işle ilgili var olmak istediğinizi, kadın kimliğinizden önce profesyonel kimliğinizin fark edilmesi gerektiğini ve onun davranışlarından rahatsızlık duyduğunuzu iletin. Sorun çözümlenmezse ilgili kurumlara kişi hakkında şikayette bulunun.